Bir haftalık kronometre kaydı, manuel sipariş işlemenin size neye mal olduğunu sekiz satırlık bir tabloya çevirir: hangi ekran işi ayda kaç saat alıyor, bu saatler kaç liraya denk geliyor, hangisi sırada en üstte. Ölçeceğimiz şey klavye ve telefon başındaki iş. Raf, paketleme masası ve etiket yapıştırma bu hesabın dışında kalıyor; o tarafın dakikasını ve kişi sayısını günlük 50 siparişten 500 siparişe geçiş yazısında ele almıştık.
Manuel sipariş işleme hangi adımlardan oluşur?
Ölçümde sekiz ekran işi var; tablo her birinde kronometreyi ne zaman başlatıp ne zaman durduracağınızı söylüyor. İade kabulü ve ürün yükleme de tabloya girmiyor.
| Kod | Adım | Saat başlar | Saat durur |
|---|---|---|---|
| A1 | Kapıda ödeme teyit araması | Telefonu elinize aldığınızda | Sipariş notunu güncellediğinizde (cevapsız denemeler dahil) |
| A2 | Siparişi kargo ekranına taşıma | Siparişi mağaza panelinde açtığınızda | Alıcı, adres, telefon, tutar ve desi girilip gönderi kaydedildiğinde |
| A3 | Etiket alma ve basma | Etiket isteğiyle | Etiket yazıcıdan çıkıp desteye konduğunda |
| A4 | Takip numarasını mağazaya veya pazaryerine işleme | Takip numarasını kopyaladığınızda | Siparişe kaydedildiğinde |
| A5 | Müşteriye kargo mesajı | Mesaj uygulamasını açtığınızda | Mesaj gönderildiğinde |
| A6 | Fatura kesme ve gönderme | Fatura ekranını açtığınızda | Fatura müşteriye gittiğinde |
| A7 | Düzeltme işleri | Hata veya değişiklik fark edildiğinde | Kayıt düzeltildiğinde |
| A8 | Durum soruları (“kargom nerede?”) | Mesajı veya aramayı açtığınızda | Cevap gönderildiğinde |
Bir haftalık ölçüm nasıl yapılır?

İşler iki türe ayrılıyor. Seri işleri (A2-A6) genelde parti hâlinde, art arda yaparsınız; bunlarda bir oturum ölçülür. Kesintili işler (A1, A7, A8) günün içine dağılır; bunlarda her olay tek tek yazılır.
Kronometreyi başlatmadan önce: kayıt kâğıdı ve kurallar
- Normal bir hafta seçin; kampanya haftası olmasın. Ölçüm sürerken yöntemi değiştirmeyin, değişikliği ölçümden sonra yapın.
- Ekran işini birden fazla kişi yapıyorsa her kişi kendi kayıt sayfasını tutsun.
- “Haftanın sipariş adedi” tanımını baştan belirleyin: o hafta etiketi oluşturulan sipariş sayısını mağaza veya kargo panelinden alın.
- Telefonun kronometresi ve çizgili bir kâğıt ya da Excel sayfası yeter.
Seri işler: oturumu ölçün (A2-A6)
Adımları parti hâlinde yapıyorsanız her oturumu başlatıp bitirin ve kaç sipariş işlediğinizi yazın. Siparişi baştan sona tek tek götürüyorsanız her günün ilk 10 siparişinde adım geçişlerini kronometrenin ara süre özelliğiyle işaretleyin. Haftanın geri kalanını bu örneklemden tahmin edeceğiz. Bu yöntem bir standarda dayanmıyor, bizim önerimiz.
Kesintili işler: her olayı yazın (A1, A7, A8)
Her arama, her düzeltme ve her müşteri sorusu ayrı satırdır. Araya iş girerse kronometreyi durdurun, dönünce devam edin; araya giren işin dakikası kendi koduna yazılır. A1’de telefonun arama kaydındaki görüşme süresine güvenmeyin: cevapsız denemeler ve notu yazma süresi orada görünmez, kronometre görünür. A7’de her satıra üç kelimeden birini neden olarak yazın: “giriş hatası” (yanlış adres, telefon, tutar ya da mükerrer kayıt), “müşteri değişikliği” (adres değişikliği talebi) veya “iptal”.
Dakikayı liraya çevirmek: saat maliyeti
Saat maliyeti için bordrodaki işveren maliyeti satırını kullanın, net maaşı değil: saat maliyeti = aylık işveren maliyeti ÷ (haftalık çalışma saati × 52 ÷ 12). Bu işi kendiniz yapıyorsanız yerine bir çalışan koysaydınız ödeyeceğiniz tutarı yazın.
Kayıt sayfasından özet tabloya: Excel formülleri
Kayıt sayfasında her satır bir ölçüm oturumu ya da tek bir olaydır, sipariş değil: A tarih, B adım kodu, C başlangıç saati, D bitiş saati, E dakika, F o oturumda işlenen sipariş adedi (kesintili işlerde boş), G neden (yalnız A7). Özet sayfasında her satır bir adım kodudur; H1 haftanın sipariş adedi, H3 aylık işveren maliyeti, H4 haftalık çalışma saati. C ve D sütunları saat biçiminde (ss:dd) olmalı.
Türkçe bölge ayarlı Excel’de ayırıcı noktalı virgül (;), ondalık ayırıcı virgüldür; İngilizce bölge ayarında ayırıcı virgül, ondalık ayırıcı noktadır. Aşağıdaki formüllerde ETOPLA koşula uyan satırların dakikasını toplar, EĞERSAY koşula uyan satırları sayar; saatten dakikaya çevirme ise iki saat arasındaki farkı hesaplama sayfasındaki ×1440 yöntemidir.
| Hücre | Ne hesaplar | Türkçe Excel | İngilizce Excel |
|---|---|---|---|
| Kayıt!E2 | Saatlerden dakika (kronometre dakikasını doğrudan yazıyorsanız gerekmez) | =(D2-C2)*1440 | =(D2-C2)*1440 |
| Özet!H2 | Saat maliyeti | =H3/(H4*52/12) | =H3/(H4*52/12) |
| Özet!C2 (seri işler: A2-A6) | Haftalık dakika (örneklemden) | =ETOPLA(Kayıt!B:B;A2;Kayıt!E:E)/ETOPLA(Kayıt!B:B;A2;Kayıt!F:F)*$H$1 | =SUMIF(Kayıt!B:B,A2,Kayıt!E:E)/SUMIF(Kayıt!B:B,A2,Kayıt!F:F)*$H$1 |
| Özet!C2 (kesintili: A1, A7, A8) | Haftalık dakika (tam kayıt) | =ETOPLA(Kayıt!B:B;A2;Kayıt!E:E) | =SUMIF(Kayıt!B:B,A2,Kayıt!E:E) |
| Özet!D2 | Sipariş başına dakika | =C2/$H$1 | =C2/$H$1 |
| Özet!E2 | Aylık saat | =C2*52/12/60 | =C2*52/12/60 |
| Özet!F2 | Aylık TL | =E2*$H$2 | =E2*$H$2 |
| Özet!G2 | Pay | =C2/TOPLA($C$2:$C$9) | =C2/SUM($C$2:$C$9) |
| Özet (ayrı hücre) | Haftalık giriş hatası adedi | =EĞERSAY(Kayıt!G:G;"giriş hatası") | =COUNTIF(Kayıt!G:G,"giriş hatası") |
Seri işlerdeki formül, kayıttaki dakikayı kayıttaki sipariş adedine bölüp haftanın sipariş adedine uygular. Bütün oturumları yazdıysanız aynı formül yine doğru sonucu verir.
Örnek hafta: 150 siparişte ekran işi ayda kaç saat tutuyor?
Örnek varsayımlar: haftada 6 iş günü ve 150 sipariş (ayda 650), ekran işini haftada 45 saat çalışan ve işverene aylık 42.000 TL’ye mal olan tek kişi yapıyor; aşağıdaki dakikalar kurgusal bir ölçüm haftasıdır. Bu varsayımlarla saat maliyeti 42.000 ÷ 195 = 215,38 TL, dakika maliyeti 3,59 TL çıkar.
| Kod | Adım | Haftalık dk | Sipariş başına dk | Aylık saat | Aylık TL | Pay |
|---|---|---|---|---|---|---|
| A2 | Siparişi kargo ekranına taşıma | 268 | 1,79 | 19,36 | 4.168,89 | %28,1 |
| A6 | Fatura kesme ve gönderme | 146 | 0,97 | 10,54 | 2.271,11 | %15,3 |
| A4 | Takip numarasını mağazaya işleme | 118 | 0,79 | 8,52 | 1.835,56 | %12,4 |
| A5 | Müşteriye kargo mesajı | 103 | 0,69 | 7,44 | 1.602,22 | %10,8 |
| A1 | Kapıda ödeme teyit araması (58 arama) | 87 | 0,58 | 6,28 | 1.353,33 | %9,1 |
| A3 | Etiket alma ve basma | 84 | 0,56 | 6,07 | 1.306,67 | %8,8 |
| A8 | Durum soruları (26 soru) | 77 | 0,51 | 5,56 | 1.197,78 | %8,1 |
| A7 | Düzeltme işleri (6 olay) | 71 | 0,47 | 5,13 | 1.104,44 | %7,4 |
| Toplam | 954 | 6,36 | 68,90 | 14.840,00 | %100 |
Sipariş başına 6,36 dakika, her 9,4 siparişte bir saatin ekran işine gitmesi demek. Ayda 68,9 saat eder; bu, tam zamanlı bir kişinin aylık çalışma saatinin %35,3’ü. İlk üç adım (A2, A6, A4) toplamın %55,8’ini, aylık 8.275,56 TL’yi oluşturuyor. Tek tek bakınca küçük görünen 0,5-1,8 dakikalık işler, 650 siparişle çarpılınca bir çalışanın mesaisinin üçte birini dolduruyor.
Düzeltme işlerini ayrı sayın
Örnekteki A7’nin 6 olayı iki gruba ayrılıyor: 4 giriş hatası (3 yanlış adres veya telefon yazımı, 1 mükerrer kayıt; toplam 52 dakika) ve 2 müşteri değişikliği (toplam 19 dakika). 4 hata 150 siparişte çıktı, yani yaklaşık 38 siparişte bir giriş hatası. Olay başına 13 dakika, 46,67 TL; ayda 808,89 TL.
Asıl pahalı kısım hatalı gönderi kargoya çıktığında başlıyor. Aylık hata maliyeti: 808,89 TL + G × (K + D1). G, ay içinde hatayla kargoya çıkan gönderi sayısı; K yeniden gönderimin gönderi bedeli; D1 teslim edilemeyip size dönen gönderinin dönüş bedeli. İkisini de kendi faturanızdan alın; sipariş başına kargo maliyetini nasıl çıkaracağınız ayrı bir yazıda anlatılıyor. Örnekte haftada 1 gönderi hatayla çıktı, yani ayda yaklaşık 4,3 gönderi. Müşterinin kendi isteğiyle yaptığı iade (D2) bu hesaba girmiyor.
Porego kullanıyorsanız bir firma kuralını bilin: Platform Kuralları Bölüm 1 m. 3.3’e göre üyenin hatalı bilgi girmesi hâlinde doğan ek ücret ve masraflar üyeye aittir; Bölüm 3 m. 3.1-3.2 gönderi bilgilerinin doğruluğunu üyeye yükler. Bu bir kanun değil, Porego’nun kullanım koşulu.
Hangi adımı önce otomatikleştirmelisiniz?
Sıralamayı aylık lira belirler: önce en üstteki adım. A7 satırına yukarıdaki G × (K + D1) kısmını da ekleyin, çünkü kargoya çıkmış hata dakikadan pahalıdır. İlk iki adım arasındaki fark %10’dan azsa kararı ikinci ölçüm haftasına bırakın; bu da bizim önerimiz, bir standart değil. A3’te etiketi partilere bölmek için toplu etiket basma yazısındaki düzene bakın. Sıralamanın başındaki adım bir kurala dönüşebiliyorsa kargo otomasyon kuralları yazısı işinize yarar. A4 için yalnız genel bir kontrol yapın: kullandığınız mağaza altyapısının ve kargo yazılımının takip numarasını siparişe kendisinin yazıp yazmadığını bir test siparişiyle görün.
Siparişi kargo ekranına taşımak (A2)
Örnekte birinci sıradaki adım A2. Mağazayı kargo yazılımına bağladığınızda iş kopyalamadan kontrole döner: bilgileri yazmazsınız, doğru geldiklerine bakarsınız.
Porego’da nasıl yapılır? Mağaza bağlantısında Shopify, WooCommerce, ikas, T-Soft, Ticimax, Trendyol veya Hepsiburada mağazanızı bağlarsınız; kendi sisteminiz varsa kargo API ile özel entegrasyon yapılabilir. Shopify ve WooCommerce’te tek tık kurulumla yaklaşık 5 dakikada siparişler panele akmaya başlar. Bağlantı bilgiyi taşır ama doğruluğunu sizin yerinize üstlenmez: Platform Kuralları gönderi bilgilerinin doğruluğunu üyeye yükler (Bölüm 3, m. 3.1-3.2) ve entegrasyon ya da e-ticaret altyapısı kaynaklı yanlış veri aktarımında Porego’nun, kendi kusuru bulunmadıkça sorumlu olmadığını yazar (Bölüm 2, m. 6.5). Bu yüzden A2 sıfıra değil kontrol süresine iner; o süreyi ikinci haftada yine yazarsınız. Porego’nun ücreti: kurulum, üyelik veya aylık platform ücreti yok. Üçüncü tarafın ücreti: gönderinin anlaşmalı kargo bedeli (kapıda ödeme kullandıysanız hizmet bedeli de) gönderi başına satıcıya ait; tutarlar için kargo anlaşması ve kargo fiyatları sayfalarına bakın. Desteklenen platformların güncel listesi sık sorulan sorular sayfasında.
Fatura (A6)
Örnekte ikinci sıradaki adım A6 ve ayda 10,54 saat tutuyor. Elle fatura girişi, kesilen faturaları kontrol etmeye indirilebilir.
Porego’da nasıl yapılır? Uygulamalar bölümündeki QNB e-Fatura bağlantısını kurarsınız (Paraşüt ve Trendyol eFaturam bağlantıları da aynı yerde); siparişlerin faturası panelden otomatik oluşturulabilir, gerektiğinde toplu fatura kesilip müşteriye gönderilebilir. Sonuçta A6’daki elle giriş kesilen faturaların kontrolüne döner ve ikinci haftada A6’yı yine ölçersiniz. Faturanın türü ve içeriği işletmenizin vergi durumuna bağlıdır; uygulama bu kararı vermez, muhasebecinizle belirlenir. Uygulamanın ve fatura altyapısının güncel ücretini panelden kontrol edin; buraya tutar yazmıyoruz. Ayrıntı için sık sorulan sorular sayfasındaki e-fatura cevabına bakabilirsiniz.
Kazanılan dakika ne zaman paraya döner?
Örnek varsayım: bağlantıdan sonra A2 sipariş başına 0,3 dakikalık kontrole iniyor. A2 haftada 268 dakikadan 45 dakikaya düşüyor; kazanç haftada 223 dakika, ayda 16,1 saat, yani 3.468,89 TL değer. Toplam sipariş başına 4,87 dakikaya iniyor: her 12,3 siparişte bir saat (önce 9,4).
Bu değer nakit değildir. Nakde dönmesi için üç yoldan biri gerekir: fazla mesai ya da saatlik ödenen çalışma saati azalır; sipariş artışını yeni kişi almadan karşılarsınız; ya da bu işi kendiniz yapıyorsanız açılan saati satışa veya ürüne verirsiniz. Sonuncusu nakit değil, fırsattır.
Ücretli bir araç için başabaşı hesaplayalım. Aylık F = 2.400 TL varsayalım (KDV hariç; hiçbir uygulamanın fiyatı değil). Sipariş başına kazanç 5,34 TL olduğundan başabaş 2.400 ÷ 5,34 = ayda yaklaşık 450 sipariş. Ayda 650 siparişte 3.468,89 − 2.400 = +1.068,89 TL değer kalır. Haftada 40 sipariş (ayda 173) çıkaran bir mağazada kazanılan değer 925,04 TL’de kalır ve aynı ücret −1.474,96 TL ile kendini ödemez. Bu yüzden otomasyonun her mağazada kazandırdığı söylenemez; önce kendi hacminizi ve ücreti bu formüle koyun. Operasyonun tamamını dışarı vermeyi düşünüyorsanız fulfillment ile kendi depo kararını ayrıca okuyun.
İkinci ölçüm haftası: değişiklik dakikayı gerçekten düşürdü mü?
Değişiklikten sonra aynı sekiz kodla bir hafta daha ölçün. Karşılaştırmayı toplam dakikayla değil sipariş başına dakikayla yapın, çünkü sipariş adedi haftadan haftaya oynar; örnekte 6,36 dakika 4,87 dakikaya inmeli. A7’deki giriş hatası sayısını ayrıca karşılaştırın ve A2’nin kontrol dakikasının 0,3 civarında kalıp kalmadığına bakın.
Sık sorulan sorular
Manuel sipariş işleme nedir?
Siparişin alıcı, adres, tutar ve takip bilgisinin bir sistemden ötekine bir kişi tarafından elle taşınmasıdır: kargo kaydı, fatura, takip numarası ve müşteri mesajı gibi ekran başı işler. Raf ve paketleme işi ayrı ölçülür.
Ölçüm için bir hafta yeterli mi?
Haftanın sipariş adedi olağan seviyedeyse ve sıralamadaki ilk iki adım arasında belirgin fark varsa yeterli. Hafta kampanyaya denk geldiyse ya da ölçümü yapan kişi o hafta değiştiyse ikinci bir hafta ölçün.
Sipariş başına kaç dakika ekran işi normaldir?
Türkiye için yayımlanmış bir karşılaştırma bulamadık; örnekteki 6,36 dakika yalnız örnektir. Anlamlı karşılaştırma kendi önceki haftanızla, sipariş başına dakika üzerinden yapılır.
Siparişleri kendim işliyorsam saat maliyetimi nasıl belirlerim?
Bu işi bir çalışana yaptırsaydınız ödeyeceğiniz aylık işveren maliyetini kullanın. Alt sınır için Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı’nın Asgari Ücret sayfasındaki “İşverene toplam maliyet” satırına bakın; SGK indirim senaryosuna ve tablonun geçerlilik dönemine dikkat edin. Tutarı yazıya koymuyoruz.
